...

Binnenkijker Londen huis toiletten banner

Gepubliceerd op 13 november, 2015 door Danny Post

8

“Ik woon in een openbaar toilet”

Laura Clark kocht in Londen een ondergronds toilettencomplex en maakte er een te gekke woning van. Waar ooit urinoirs stonden, kookt de Britse nu. En waar mensen vroeger een number two draaiden, ligt ze te chillen op de bank. Rustig maar, je ruikt er niets meer van.

Foto’s: Fiona Murray (fionamurray.com)

Het eerste wat opvalt wanneer je de woning van architect Laura Clark en haar man betreedt, is hoe schoon het er is. Geen antiquarische zoutkringen op de grond, geen vergeelde tegeltjes en geen geur van plas en poep. De kamers zijn licht, gezellig en een tikje retro ingericht. Je merkt er haast niets meer van dit ooit openbare toiletten waren waar bezoekers van de Londense wijk Crystal Palace vanaf 1929 een kleine of grote boodschap achterlieten.

Londen woning openbaar toilet woonkamer

Tegenwoordig kun je hier van de vloer eten.

Openbaar toilet plee go with the vlo Londen binnenkijker

Vroeger kon dat ook, maar dan had je meteen een tetanusprik nodig.

Londen toiletten potten vies woning renovatie

De oude damestoiletten. Hoeveel urine hier vloeide vanaf 1929? We willen het niet weten.

Laura reageert geamuseerd als we onze verwondering (en bewondering) uitspreken. Ze hoort die geluiden wel vaker, maar kan ons geruststellen. “Het heeft eigenlijk nooit geroken, omdat de toiletten hiervoor al meer dan dertig jaar leeg stonden. Bovendien heb ik de hele handel zo’n beetje verdronken in de bleekmiddelen zodra ik de sleutels kreeg haha.”

In deze wc wil ik eeuwig wonen
Hoe Laura zo’n markante ‘plee-yer’ werd op de woningmarkt? Geheel toevallig. Ze spotte de openbare toiletten voor het eerst toen ze tien jaar geleden na haar studie aan de Glasgow School of Art naar Londen verhuisde. Ze waren op dat moment al niet meer gebruikt sinds de jaren tachtig. De ingangen waren dichtgetimmerd en overal lag rotzooi, maar haar bloed ging meteen sneller stromen. Dit was precies de uitdaging waar ze als beginnende architect naar zocht. “Ik heb altijd een zwak gehad voor het redden van verlaten of vergeten gebouwen met een interessante geschiedenis en dit was zo’n plek. Ik borrelde van de ideeën. Ik wilde er een bioscoopje van maken, een bar, zelfs een galerie. Ik had iets in gedachten wat eigenzinnig en fun was en een verwaarloosd onderdeel van het locale landschap nieuw leven in zou blazen.” 

Openbaar toilet Londen Laura Clark

Waar wc voor staat? Woning Clark!

Ondergrondse wc's Londen woning vies go with the vlo

We hebben zo’n donkerbruin vermoeden dat in de heren-wc’s nog wat gefossiliseerde verrassingen lagen…

Plafond ondergrondse toiletten Londen woning verbouwing

En in het plafond enkele muizenlijkjes.

Londen openbaar toilet woning trap bloemen

Toch zag Laura onder alle smerigheid een stads paradijsje.

Eigenzinnig en fun werd het, maar wel op een volstrekt andere manier dan ze aanvankelijk voor ogen had. De toiletten werden een woning, haar woning. Dat idee ontstond geleidelijk toen een commerciële functie minder levensvatbaar werd vanwege de crisis. Sowieso had ze genoeg tijd om haar oorspronkelijke plannen nog eens te overdenken want het kostte vele jaren voordat ze groen licht kreeg. Vanwege de ongewone locatie -kon zo’n transformatie wel?- maar ook omdat er onduidelijkheid heerste over wie nu feitelijk de eigenaar was van dit ondergrondse stukje Londen. Pas eind 2011 (!) waren alle plooien gladgestreken en kon Laura, die ondertussen allang en breed haar eigen architectenbureau Lamp Architects runde, beginnen met klussen.

Compleet van de pot gerukt?
Vrienden verklaarden haar voor gek. Wie wilde er nou wonen in zo’n ranzig urinehol, was ze wel goed bij haar hoofd? “Ik kreeg de bijnaam ‘Laura Loos’ (toiletten). Zo sta ik alweer jaren bekend. Maar ik kan er wel om lachen.” Minder vrolijk werd ze van het enorme werk dat het ombouwen van zo’n ondergrondse wc-bunker met zich meebracht. Hoewel ze hem kocht voor een schamele £ 20.000,-, kostte het £ 60.000,-, zes maanden, en héél veel doorzettingsvermogen om er iets moois van te maken. “Het hele complex was verbazingwekkend goed gebouwd. De betonnen muren waren bijna vijftig centimeter dik. Om een muur weg te halen in wat de ‘bedcave’ zou worden, moesten we een gigantische diamantzaag naar beneden slepen.” 

Londen ondergrondse toiletten woning transformatie verbouwing

Bacteriën, zweet en tranen. De verbouwing was behoorlijk pittig.

Londen woning wc verbouwing go with the vlo

Maar na zes maanden klussen ontstond er…

Londen openbaar toilet woning keuken

…iets heel bijzonders.

Londen ondergronds toilet badkamer gang

Golden shower. Liet Laura zich inspireren door de oude functie van deze plek?

Laura huurde een stel bouwvakkers in om haar te helpen, maar uiteindelijk deed ze de zwaarste klussen, zoals het uitscheppen van het puin, grotendeels zelf. “Omdat het zulk verschrikkelijk en heftig werk was, had ik de grootste moeite om mensen te behouden,” lacht ze. “En containers vullen met puin kweekt ruggengraat.” Af en toe zat Laura er compleet doorheen, maar het vertrouwen dat het eindresultaat fantastisch zou worden verloor ze nooit. “Natuurlijk waren er momenten dat ik aan mezelf begon te twijfelen en alles bij elkaar jankte. Die gevoelens hadden echter vooral met de omvang van het project te maken. Ik wist gewoon dat het potentieel van deze plek ongelooflijk was.” Ze kreeg gelijk. Uit het vuil verrees een schitterend paleisje.

Ondergronds pleepaleisje
Met een vloeroppervlak van 57 vierkante meter is Laura’s woning niet groot, maar ze heeft de ruimte maximaal benut. Er is een knus zitgedeelte waar met gemak een sixties dressoir in past, een slaapkamer met inloopkast, een luxe badkamer, een keuken met bijkeuken, ja zelfs een soort tuintje met groen. “We hebben de trap naar de damestoiletten verwijderd zodat er een semi-overdekte binnenplaats ontstond. Dat klinkt veel grootser dan het is, maar ik ben er heel blij mee.” Gooien mensen dan nooit hun kauwgum door het rooster als ze net gezellig aan een wijntje zit? “Er valt weleens wat rotzooi doorheen, maar dat is niet zo heel erg.”

Londen huis openbaar toilet badkamer

Zo posh heeft het sanitair er hier nog nooit uitgezien.

Londen toiletten woning tuin

Af en toe een uitgetrapte peuk op je bord, maar hoe gezellig.

Londen toiletten keuken Laura Clark verbouwing

Laura durft alle muren weer vol vertrouwen aan te raken.

Londen toiletten slaapkamer woning renovatie

You wanna plee? De slaapkamer is een knusse grot.

Ondanks de vele vertrekken voelt Laura’s huis nergens propperig. Dat heeft alles te maken met de talloze oude ramen in het plafond. Die hielpen toiletbezoekers vroeger bij het richten en afvegen en laten nog steeds ontzaglijk veel zonlicht binnen. “Ik heb alle ramen behouden en het plafond op zo’n manier geïsoleerd en betimmerd met gipsplaten dat ik zoveel mogelijk licht behield. Al helpen de openingen boven de binnenplaats en de entree vanzelfsprekend ook mee om de woning een gevoel van huiselijkheid en luchtigheid te geven.” De ramen zorgen tevens voor gratis vermaak als ze languit op de bank ligt. “Er is hier in de straat een bushalte en mensen moeten heel vaak een sprintje trekken om de bus niet te missen. Dat is een erg grappig schouwspel. Verder zie je de pootjes van vogels trippelen over de ramen. Zo schattig.”

Poo poo, die urinoirs zitten vast
Als we Laura vragen waar ze het meest blij mee is, krijgen we een onverwacht antwoord. “Mijn planken aan de muur! Het kostte me een week om ze allemaal te zagen en op te hangen, maar het was zoveel goedkoper én bevredigender dan het kopen van kant-en-klare exemplaren.” Op een plank in de woonkamer zette Laura een grote spiegel die ze vond in de damestoiletten en op een keukenplank staat een poster die waarschuwt voor de gevaren van een geslachtsziekte, maar verder verwijst niet veel meer naar het van urine doordrenkte verleden. “Klopt. De ramen en entree zijn nog origineel en in de keuken is een deel van de tegelmuur bewaard gebleven, dat is het wel zo’n beetje. Ik had nog een wasbak gered, maar die is een paar jaar geleden gestolen toen ik hem aan het verhuizen was en hij even op straat stond.”

Londen ondergronds toilet keuken herbestemming

Een deel van de tegelmuur mocht blijven. Let wel: na een douche met tien flessen bleek.

Londen ondergrondse toiletten woning

Héél gek dat Laura geen enkele wc-pot behield.

Ondergrondse wc Londen huis go with the vlo

Een wasbak die ze redde, werd later alsnog gestolen.

Londen woning openbare toiletten pisbakken

De urinoirs moesten wijken voor strakke planken. Zelfs de stortbak kreeg geen doorstart als plantenbak.

Kwam Laura nooit in de verleiding om tenminste één wc met authentieke koekranden te behouden? Grinnikend: “Niet de potten. Ik heb nog wel serieus geprobeerd om de urinoirs te behouden vanwege hun prachtige art deco keramiek, die hadden wat mij betreft een tweede leven op een andere plek verdiend. Helaas waren ze zo stevig in de muur gebetonneerd dat het onmogelijk bleek om ze er heelhuids uit te halen. Ik kon met veel moeite alleen twee keramische scheidingswandjes redden, die ik vervolgens bijna kapotgebleekt heb.”

Pies, love and happiness
De mediastorm die Laura’s ondergrondse stulpje losmaakte, was groot. Zelfs in Amerika en Japan kennen ze haar ‘toilet-huis’. “Dat heeft me erg verrast. Ik wist dat ik iets ongewoons deed, maar dat het zoveel zou losmaken? Het maakt me zeer gelukkig als ik eraan denk dat dit anderen misschien inspireert om ook zo’n gek herbestemmingsproject aan te gaan.” Herbestemming is echt Laura’s passie en staat ook bij haar bedrijf Lamp Architects hoog in het vaandel. “Ik droom ervan om in de toekomst enkele verlaten fabrieken onder handen te nemen of een oud Victoriaans zwembad. Dat lijkt me geweldig. Het maakt me zo boos al ik al die nieuwe huizen zie die het groen steeds verder verdringen. Bovendien zijn ze meestal van een bedroevende kwaliteit. Het draait alleen nog maar om zoveel mogelijk winst maken.”

Londen toiletten gitaar slaapkamer

Partybunker. Je kunt hier zo hard feesten als je wilt zegt Laura. Niemand die je hoort.

Londen ondergronds huis keuken

Stel je voor: ooit stonden langs deze muur de mannen zij aan zij.

Londen openbare toiletten huis entree

Hoge nood? Sorry, je moet voortaan ergens anders aankloppen.

De waarde van Laura’s huis wordt geschat op £ 200.000,- en waarschijnlijk nog veel meer. De woningnood in Londen is immers hoog. Toch piekert ze er niet over om het op de markt te zetten, ook al begint ze sinds de geboorte van haar eerste kindje te merken dat het een te krap onderkomen is voor een gezin. “Mijn man en ik praten de laatste tijd soms over verhuizen. Maar verkopen? Never. Geld is voor mij nooit een drijfveer geweest. Bovendien houd ik teveel van dit huis om het op te geven. Nee, als ik hier ooit wegga, verhuur ik het gewoon lekker!”

Meer weten over Laura Clark, haar huis en haar werk? Kijk op: lamparchitects.co.uk crystalpalacetoilets.blogspot.nl en laurajaneclark.blogspot.co.uk.

 
Deel dit artikel!
Facebooktwittergoogle_plusmail

 

Tags: , , , , , , , , ,


Over de auteur



8 Responses to “Ik woon in een openbaar toilet”

  1. Ester says:

    Wauw echt super om te zien :D.
    Al zou ik die oorspronkelijke teugelmuur er toch uitgesmeten hebben 😉

  2. Sabine says:

    Wat een paleisje hebben ze er van gemaakt, prachtig! Ik hou ook wel van dat soort dingen, heck wij hebben net zelf het huis gerenoveerd, een jaren 50 huurwoning waar mijn man al 9 jaar in woont, ik zelf nu 5. Een typisch mannenhuis, vergeeld behang, plafond wat naar beneden kwam en nu..strak maar speels en precies wat ik voor ogen had. Heb klussen nog nooit zo leuk gevonden. 😉

  3. Margot says:

    Te gek dit!

  4. Liesbeth says:

    Wow wat een prachtig idee. Herbestemming is essentieel, zeker in een stad als Londen! Erg inspirerend en aangenaam geschreven! Ik denk trouwens dat je bedoelt dat het een betonmuur van 50 cm was, want voor een van 5 cm heb je geen diamantzaag nodig 🙂 (sorry beroepsmisvorming).

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Omhoog ↑