...

Vlo lit

Gepubliceerd op 2 december, 2015 door Danny Post

1

Kapot Rotterdam in de wederopbouw

Nadat de Duitsers in mei 1940 langswipten, was het centrum van Rotterdam een leeg canvas dat opnieuw ingevuld moest worden. Hoe snel de stad dat deed, kun je zien in het adembenemende fotoboek Rotterdam in de wederopbouw. Sinterklaas-tip!

Foto’s: WBOOKS

Trouwe lezers van Go with the Vlo weten dat ik een haat-liefde relatie heb met Rotterdam. Ik haat de sloopdrift van de stad die meer schade aanrichtte dan het bombardement van 14 mei 1940 en ik verafschuw veel van de gebouwen die in de jaren zeventig en tachtig werden neergezet, maar ik houd van de energie die er in de straten heerst. Rotterdam is net als New York a city that never sleeps. Er valt altijd iets te beleven en er wordt áltijd wel ergens iets gebouwd. Waar die energie vandaan komt? Waarschijnlijk heeft het alles met de wederopbouw van Rotterdam te maken. Een dag nadat een Duitse bommenregen de stad reduceerde tot een zwartgeblakerde ruïne, stroopten de Rotterdammers hun mouwen al op. Hoewel de woede en het verdriet nog door hun aderen vloeiden, kwam er ook een vastberadenheid boven. De Duitsers hadden het stadshart weliswaar van de kaart gevaagd, dit was niet het einde van Rotterdam. Er moest en zou een nieuwe stad gebouwd worden en liefst zo snel mogelijk.

Rotterdam lege stad wederopbouw WBOOKS

1953 Stad zonder hart. In de jaren na het bombardement moest de leegte snel worden opgevuld.

Hofplein Rotterdam wederopbouw WBOOKS go with the vlo

1954 De wederopbouw begint te vlotten. De nieuwe Hofplein-fontein krijgt gestalte.

Rotterdam wederopbouw Wijnhaven WBOOKS go with the vlo

1950 Panorama op de Wijnhaven. De eerste bedrijfspanden verrijzen.

Rotterdam wederopbouw Huf

1954 Schoenenmagazijn Huf maakt een flitsende comeback.

In het onlangs verschenen fotoboek Rotterdam in de wederopbouw van Anne Jongstra en Arie van der Schoor (allebei werkzaam bij het Stadsarchief Rotterdam) kun je nu volgen hoe op een akelige en tochtige vlakte langzaam een nieuw stadshart begon te kloppen. Eerst nog zachtjes -door de oorlog en materiaalschaarste bleven de eerste jaren grote gebieden braak liggen- en vanaf de jaren vijftig steeds luider. We zien de opening van het nieuwe warenhuis van V&D in 1950, de voltooing van het Groothandelsgebouw in 1953, de terugkeer van schoenenmagazijn Huf in 1954 na een afwezigheid van bijna veertien jaar, de eerste grote bioscopen, maar ook hoe op 7 juli 1956 het hoogste punt van de nieuwe Bijenkorf wordt bereikt.

Afscheid van het verleden
Die foto van de nieuwe Bijenkorf is extra speciaal, omdat op de achtergrond nog de oude Bijenkorf te zien is. Het ‘glazen paleis’ van architect Dudok was een van de laatste restanten van het vroegere Rotterdam en zou spoedig daarna worden gesloopt. Never mind dat het ‘glazen paleis’ van architect Dudok tijdens de opening op 16 oktober 1930 een van de modernste warenhuizen ter wereld was en het eerste gebouw van Rotterdam dat beschikte over roltrappen en een elektrische vloermat voor het automatisch afvegen ‘van den schoenzolen’. En never mind dat de Bijenkorf-directie het pand dat zwaar beschadigd raakte tijdens het bombardement graag wilde opknappen. De Bijenkorf stond de wederopbouw in de weg oordeelde men. Hier moesten de Westblaak en een metrotunnel komen. Opruimen die hap.

Oude en nieuwe Bijenkorf Rotterdam Dudok wederopbouw go with the vlo

1956 Out with the old, in with the new. De dagen van de oude Bijenkorf zijn geteld.

Oude Bijenkorf Dudok sloop Rotterdam WBOOKS go with the vlo wederopbouw

1955 Van het glazen winkelparadijs staat nog een derde overeind. Het had hersteld kunnen worden. Hád.

Rotterdam wederopbouw handen uit de mouwen mannen WBOOKS go with the vlo

1946 De mannen die de nieuwe stad bouwden, gingen soms iets té rücksichtslos aan de slag.

Rotterdam wederopbouw Rotte WBOOKS go with the vlo

1955 Rechter Rottekade. Ga voor de grap eens kijken wat daar nu staat. Je schrikt je dood.

Want dat was de wederopbouw ook. In de enorme vernieuwingsdrang die in de jaren na de oorlog ontstond, was er soms letterlijk en figuurlijk weinig ruimte voor het verleden. Een schrijnende foto wat mij betreft is die op pagina 153 van de Rechter Rottekade. Hij toont dat alle vooroorlogse (grachten)panden er in ieder halverwege de jaren vijftig nog stonden. Wat had dit anno 2015 een fantastische woonwijk à la de Amsterdamse Pijp kunnen zijn. En wat is het er godsgruwelijk lelijk tegenwoordig. Ik heb wel een kwartier naar deze foto zitten staren, verbijsterd over het gebrek aan respect dat de wederopbouwers soms hadden.

Rotterdam wederopbouwt doorrrr
Maar laat ik ophouden met mopperen. Rotterdam in wederopbouw is gewoon een ontzettend boeiend boek dat door de makers overduidelijk met heel veel liefde werd samengesteld. De foto’s, vele nooit eerder vertoond, zijn een lust voor het oog en tonen een Rotterdam dat reikhalzend uitkeek naar haar eigen toekomst. Je beseft dan ook weer dat de stad in de jaren vijftig en zestig eigenlijk een hele unieke en mooie plek was. De cleane panden die verrezen, hadden allure en waren stijlvast. Het waren pas de brute nieuwbouw- en renovatieprojecten van de jaren zeventig en tachtig (Trespa hel!) die haar frisse aangezicht verminkten.

Rotterdam Westersingel wederopbouw WBOOKS jongens go with the vlo

1960 De lokale jeugdbevolking helpt gretig mee bij de wederopbouw.

Rotterdam wederopbouw WBOOKS flats bus go with the vlo

1955 De RET organiseerde elke zomer rondritten langs de vele bouwputten van de Maasstad.

Rotterdam 27-5-1969 Feijenoord werd landskampioen na een uitwedstrijd bij FC Twente die met 0-1 gewonnen werd. Spelers op balkon van stadhuis aan de Coolsingel. WBOOKS

1969 Feyenoord is landskampioen geworden. De nieuwe stad viert het feest mee.

Rotterdam wederopbouw kabelbaan Coolsingel WBOOKS go with the vlo

1970 Tijdens Communicatie ’70 voert een kabelbaan Rotterdammers dwars door hun kakelverse centrum.

Voor oudere Rotterdammers is Rotterdam in de wederopbouw (geholpen door de uitstekende teksten) een weerzien met hun eigen jeugd, maar voor de jongere generaties is het vooral een bevreemdende ervaring om hun stad nog zo schoon en keurig aangeharkt te zien. Want inmiddels is Rotterdam vele gedaanteverwisselingen verder. Een aantal gebouwen op de foto’s is alweer verdwenen en van wederopbouw schakelde men over op hoogbouw. De tijd stond niet stil en Rotterdam al helemaal niet. Zoals ik al zei: this city never sleeps.

Rotterdam in de wederopbouw
Anne Jongstra en Arie van der Schoor
Uitgeverij WBOOKS
ISBN 978 94 625 8107 4
Prijs: € 24,95
wbooks.com

Geïnteresseerd in meer wederopbouwfoto’s en -verhalen? Surf naar wederopbouwrotterdam.nl.

 

Rotterdam luchthaven vliegtuig wederopbouw WBOOKS go with the vlo

1962 Vlieg met ons mee naar de toekomst. Stewardessen op vliegveld Zestienhoven.

Rotterdam wederopbouw WBOOKS Hoek van Holland go with the vlo

1955 Waar men bijkwam van al dat wederopbouwen? Op het strand van Hoek van Holland!

 

Deel dit artikel!
Facebooktwittergoogle_plusmail

 

Tags: , , , , , , , , , , , , , , , , , ,


Over de auteur



Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Omhoog ↑